26.10.2020, 08:45

Yaşamımızı yöneten mikroplar

Bakteri ve virüs gibi mikroorganizmaların hep zararlı olduğunu ve bunlardan korunmamız gerektiğini düşünmüşüzdür. Sağlıklı bir birey olarak deri, ağız, göz, burun, gastrointestinal sistem(sindirim sistemi) vb. bölümlerimizde bu mikroorganizmalarla gayet mutlu bir ilişki içerisinde yaşadığımızı söylesem ne düşünürsünüz?

İşte sağlıklı insan vücudunda bulunan ve organizmaya zarar vermeden yaşayan mikroorganizma topluluklarına normal mikrobiyal flora yani mikrobiyota denir. Ben bugün size insan vücudunda en fazla yer kaplayan alanlardan birisi olan, gastrointestinal kanalda bulunan ve organ gibi işlev gören “bağırsak mikrobiyotası”ndan bahsedeceğim. Herhangi bir bireyin bağırsaklarında yaklaşık 1000’den fazla bakteri türü tespit edilmiştir. İşte bu kadar büyük ve karmaşık bir yapıdan bahsediyoruz. Birazdan bu küçük organizmacıkların bize sağladığı faydaları anlattığımda ya da bu denge bozulduğunda neler olabildiğini öğrendiğinizde daha çok şaşıracaksınız. Sizi daha fazla meraklandırmadan hemen konuyu derinleştiriyorum:

Bağırsak mikrobiyatasının, potansiyel mikroorganizmalara karşı bağırsağın korunmasında, immün sistem gelişimine yardımcı olarak ve besin üretimiyle insan sağlık ve beslenmesinde önemli rolü vardır. Çalışmalar, bağırsak mikrobiyotasının enflamatuar bağırsak hastalığı (IBD), irritabl bağırsak sendromu (IBS), kolon kanseri, ve antibiyotik ile ilişkili diyare gibi bir dizi gastrointestinal hastalıkta önemli bir rol oynadığını göstermektedir. Bağırsak mikrobiyotalarının hem bileşimi hem de çeşitliliği, metabolik sendrom, diyabet, obezite ve kardiyovasküler hastalıklar, hipertansiyon, alerji ve astım gibi birçok hastalığın gelişimi için potansiyel risk faktörleri olarak tanımlanmıştır.

Mikrobiyota kompozisyonu, yaş, doğum şekli, fiziksel aktivite yetersizliği, sigara kullanımı, alkol tüketimi, antibiyotik kullanımı, yaşam tarzı ve beslenme alışkanlıkları gibi faktörlere bağlı olarak değişkenlik gösterir.

Beslenmenin Mikrobiyota Üzerine Etkileri

Mikrobiyota kompozisyonunu etkileyen en önemli değiştirilebilir risk faktörü beslenme alışkanlıklarıdır. Çalışmalar farklı besin bileşenlerinin farklı bakteriyel topluluklar tarafından kullanıldığını ve o topluluğun kolonizasyonunu sağladığını; böylece dominant bakteri türlerinin beslenmeye göre şekillenebildiğini göstermektedir.

Posa ve bitkisel proteinden zengin diyet ile beslenenlerin bağırsaklarındaki bakteri zenginliği ve çeşitliliği, hayvansal kaynaklı protein ve yağdan zengin diyetle beslenenlere göre daha yüksek bulunmuştur.

Diyetle yetersiz posa alımının mikrobiyal çeşitliliği azalttığını ve mikrobiyota kompozisyonunda önemli değişikler oluşturduğunu gözlenmiştir.

Bağırsak mikrobiyotasının düzenlenmesinde, diyet protein miktarının gereksinmenin üzerine çıkmayacak şekilde sınırlandırılması ve bitkisel protein kaynaklarının da diyete eklenmesi önemlidir.

Çalışmalarda yüksek yağlı diyet tüketiminin mikrobiyal çeşitliliği azalttığı bulunmuştur.

Meyve ve sebze(özellikle üzüm, elma, yaban mersini, ahududu, böğürtlen, mango, narenciye, yeşil sebzeler vb.), tam tahıl, baharatlar(tarçın, biber, zerdeçal, biberiye vb.), çay, kahve, kakao gibi çeşitli bitkisel kaynaklı besinlerde yaygın olarak bulunan polifenollerin büyük kısmı buradaki mikroorganizmalar tarafından aktif formlara dönüşmektedirler.

Bağırsaktaki bakterilerin K vitamini ve bazı B grubu vitaminlerini sentezleyebilme yeteneğine sahip olduğu bilinmektedir.

Prebiyotikler bağırsaktaki immun ve metabolik fonksiyonlar üzerine faydalıdır. Prebiyotiklerin doğal kaynakları arasında muz, elma, çilek, enginar, kuşkonmaz, soya fasulyesi, tam buğday, arpa, keten tohumu, badem ve ceviz yer almaktadır. Probiyotiklerin(yoğurt, kefir vb.) Chron’s hastalığı, ülseratif kolit ve irritabl bağırsak sendromu gibi gastrointestinal sistem hastalıklarındaki tedavi edici etkileri ve obezite gibi pek çok hastalık üzerindeki olumlu etkilerini bağırsaktaki bakteri kompozisyonunu değiştirerek yaptığı kabul edilmektedir.

Özetle bağırsak mikrobiyatasının sağlığı, dengesi ve çeşitliliği için yüksek  posalı,  düşük  yağlı,  Akdeniz  tarzı beslenme ve pre- ve probiyotikleri kullaımı ve polifenol içeriği yüksek besinlerin tüketimi çok önemlidir.

Sağlıkla kalın..

DİYETİSYEN FATİH BIÇAKLAR

Yararlanılan Kaynaklar

banner27
banner33
banner25
açık
Günün Anketi Tümü
Türkiye'nin Doğu Akdeniz'deki politakasını başarılı buluyor musunuz?
Türkiye'nin Doğu Akdeniz'deki politakasını başarılı buluyor musunuz?
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Alanyaspor 9 23
2. Galatasaray 10 20
3. Fenerbahçe 10 20
4. Beşiktaş 9 16
5. Kasımpaşa 10 15
6. Gaziantep FK 10 15
7. Başakşehir 10 14
8. Karagümrük 9 13
9. Konyaspor 9 12
10. Rizespor 9 12
11. Malatyaspor 9 12
12. Hatayspor 7 12
13. Trabzonspor 10 12
14. Göztepe 8 11
15. Antalyaspor 10 10
16. Sivasspor 8 9
17. Erzurumspor 9 9
18. Kayserispor 8 7
19. Denizlispor 9 6
20. Gençlerbirliği 9 5
21. Ankaragücü 8 2
Takımlar O P
1. Altınordu 11 23
2. Ankara Keçiörengücü 11 21
3. Samsunspor 11 20
4. Adana Demirspor 10 18
5. İstanbulspor 10 18
6. Tuzlaspor 10 18
7. Altay 9 16
8. Giresunspor 10 16
9. Bursaspor 11 14
10. Balıkesirspor 11 14
11. Akhisar Bld.Spor 11 13
12. Adanaspor 9 12
13. Bandırmaspor 11 11
14. Ümraniye 11 10
15. Menemen Belediyespor 9 9
16. Ankaraspor 10 8
17. Boluspor 10 7
18. Eskişehirspor 11 1
Takımlar O P
1. Tottenham 10 21
2. Liverpool 10 21
3. Chelsea 10 19
4. Leicester City 9 18
5. Southampton 10 17
6. Everton 10 16
7. M. United 9 16
8. Aston Villa 8 15
9. Man City 9 15
10. West Ham 9 14
11. Wolverhampton 9 14
12. Leeds United 10 14
13. Newcastle 10 14
14. Arsenal 9 13
15. Crystal Palace 10 13
16. Brighton 10 10
17. West Bromwich 10 6
18. Burnley 9 5
19. Fulham 9 4
20. Sheffield United 10 1
Takımlar O P
1. Real Sociedad 10 23
2. Atletico Madrid 9 23
3. Villarreal 10 19
4. Real Madrid 10 17
5. Sevilla 9 16
6. Cádiz 11 15
7. Barcelona 9 14
8. Granada 10 14
9. Athletic Bilbao 10 13
10. Elche 9 13
11. Getafe 10 13
12. Deportivo Alaves 11 13
13. Valencia 11 12
14. Real Betis 10 12
15. Osasuna 10 11
16. Eibar 10 10
17. Real Valladolid 11 10
18. Celta de Vigo 11 10
19. Levante 10 8
20. Huesca 11 7

Gelişmelerden Haberdar Olun

@