banner42

02.03.2021, 09:02

Ekonomi büyürken

Türkiye ekonomisi 2020'de yüzde 1,8 büyüme kaydetti. Bu yıl cari fiyatlarla GSYH, 2020'de bir önceki yıla göre yüzde 16,8 artarak 5 trilyon 47 milyar 909 milyon lira olarak gerçekleşti. Kişi başına GSYH değeri, 2020'de cari fiyatlarla 60 bin 537 lira (8 bin 599 dolar) olarak hesaplandı.

Dün gazetelere düşen, 2020 ekonominin büyüme açıklamaları böyleydi.

Geçen yıl sonu itibariyle, ekonomik durumu değerlendirirken bazı yapısal sorunlara değinmiştim. (Henüz korona yokken)

Bunlar;

1- Özellikle Suriye; doğu Akdeniz  ve Libya kaynaklı jeopolitik risklerin devam edeceği.

2- Cumhurbaşkanlığı siyasal modelinin işleyişinde sorunlar yaşanacağı.

3- Dış yatırımcı ve sanayici açısından ekonomiye güven ve özellikle yatırım ortamında kalıcı bir toparlanma olacağına dair emarenin olmadığı.

4- Dış finansman konusunda sıkılaşmanın devam edileceği,

5- Büyümenin, sanayi üretimi ve yatırımları yerine, daha çok tüketim alanına yöneleceği.

6- Enflasyonun (10’un üstü) ve işsizliğin (13’un üstü) şeklinde yüksek seyredeceği,

7- Cari açığın (30 Milyar dolar ve üstü) büyük olacağı,

Bu nedenle imajda bir toparlanma olmazsa 2020’nin de aynı 2019 gibi kayıp yıl olacağını değerlendirmiştim.

NASIL GERÇEKLEŞTİ?

 Nitekim bu değerlendirmenin hepsi tuttu sayılır.

Bu durumu rakamlarla açıklayacak olursak;

Enflasyon resmi rakamlarla ÜFE 14, TÜFE 13.00, piyasa fiyatlarıyla yüzde 25. 

Bütçe açığı, 173 milyar TL,

Ekonominin Dış borç stoku 431 milyar dolar

İç borç stoku 1 trilyon 837 milyar 600 milyon ​​​​​​​

İhracat 170 milyar dolar, İthalat ise 220 milyar dolar.

Dış ticaret açığı 50 milyar dolar.

Cari açık 37 milyar dolar.

MB döviz rezervi eksi 45 milyar dolar.

Faiz yüzde 17.

İşsizlik, resmi rakamlarla yüzde 12.4, piyasa rakamlarıyla, yüzde 20. Genç nüfusta yüzde 29. 

Türk lirası, dış paralar karşısında değer muazzam kaybetmiş durumda.

BÜYÜME GERÇEKTE VAR MI?

Yukarıdaki uyduda aktardığım gibi,  büyüme rakamları dün açıklandı.

2020 yılında 1.8 büyüme oldu. Evet oldu, ama cari fiyatlarla oldu. Yani TL karşığığı olarak.

Gsmh, 5 trilyon 47 milyar 909 milyon TL olarak gerçekleşti. Bu rakkam geçen yıl 4  trilyon 320 milyar TL idi. Artış gösterdi ve 5 triyon 48 milyara çıktı.

Ne var ki, dünya bunu senin cari fiyatlarınla kabul etmiyor. Ayrıca bizde son iki yıla kadar kabul etmiyorduk. Dünya bunu dolar üzerinden hesaplıyor ve açıklıyor.

Kişi başı ulusal gelir 8.599 dolar olup, resmi açıklamalarda bir tek bu alanda gerileme olmuş diye gözüküyor.

                                    ***

Şimdi gelelim dünyanın kabul ettiği hesaba. Dünyada GSMH ve Kişi başı milli gelir dolarla hesaplanıp, o şekilde ifade ediliyor.

Dünyanın yaptığı hesap üzerinden gidersek; 5 triyon 47 milyar 909 milyon olan GSMH’yı, 2020 ortalama kuru 7.023 alarak dolara böldüğümüzde 717 milyar dolar çıkıyor. Yani 2020 yılı Türkiye ekonomisinin toplam ürettiği mal ve hizmet değeri, 717 milyar dolar.

Geçen yıl (2019 da) 761 milyar dolar olan GSMH, aslında yüzde 6 küçülmüş.

Keza 2019 da kişi başı milli gelir, 9.127 dolar idi. Bu yıl 8.599 dolar olduğu söyleniyor. Yani yüzde 5 gerileme olmuş.

Ayrıca ülke nüfusunda sığınmacı ve mültecilerde var. Üretilmiş olan GSMH’da onlarında ürettiği mal ve hizmetleri var. Ülkemizde 83 milyon vatandaş var. 5 milyonda sığınmacı var. Dolayısıyla GSMH’yı ortak toplam üretim olarak aldığı için, bölüşüme de onlar ilave edilmesi lazım. Böylece GSMH’yı 88 milyon kişiye bölersek, bunu da ortalama dolara bölersek Kişi başı milli gelir 8.000 dolar oluyor.

Bu parametre de resmi rakamlarla yüzde 8, toplam hesapla yüzde 12 gerileme var.

***

2013 yılında 954 milyar dolar GSMH, 12.500 dolar kişi başı milli gelir yaratmış durumda idik. Bugün 717 milyar dolar. Kişi başı milli gelir 12.500 dolardan, inmiş 8000 dolara. Yani yedi yıl içinde, ekonomi yüzde 25 e tekabül eden 240 milyar dolar küçülmüş, kişi başı milli gelir, neredeyse yüzde 50 azalmış.

2002-2013 arasında Ak. P’nin ekonomik politikaları, ülke ekonomisini gerçekten büyütüyordu. GSMH’yı 230 milyar dolardan, 954 milyar dolara getirmişti.

Ancak, 2014 yılında başlayan ekonomideki geri gidiş, her yıl biraz daha derinleşerek, Cumhuriyet tarihinde il kez 7 yıl arka arkaya fakirleşme süreci yaşanmasına neden oldu.

Maalesef bu gerçek durumla karşı karşıyayız.

Artık ekonominin 2002 ile 2013 arasındaki gibi gerçek büyümeye ihtiyacı var.

banner54
14°
parçalı bulutlu
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 32 70
2. Fenerbahçe 33 66
3. Galatasaray 32 62
4. Trabzonspor 33 58
5. Alanyaspor 33 52
6. Gaziantep FK 32 50
7. Sivasspor 33 50
8. Hatayspor 32 49
9. Karagümrük 33 49
10. Göztepe 33 46
11. Antalyaspor 33 42
12. Konyaspor 33 41
13. Ankaragücü 32 36
14. Rizespor 32 36
15. Kasımpaşa 33 36
16. Malatyaspor 32 34
17. Kayserispor 33 34
18. Başakşehir 32 33
19. Gençlerbirliği 33 31
20. Erzurumspor 33 28
21. Denizlispor 32 26
Takımlar O P
1. Giresunspor 30 63
2. Adana Demirspor 30 58
3. Samsunspor 30 58
4. Altay 30 54
5. İstanbulspor 30 54
6. Altınordu 30 52
7. Ankara Keçiörengücü 30 49
8. Ümraniye 30 44
9. Tuzlaspor 30 44
10. Bursaspor 30 43
11. Bandırmaspor 30 39
12. Boluspor 30 35
13. Adanaspor 30 34
14. Balıkesirspor 30 32
15. Menemenspor 30 31
16. Akhisar Bld.Spor 30 25
17. Ankaraspor 30 23
18. Eskişehirspor 30 8
Takımlar O P
1. Man City 32 74
2. M. United 31 63
3. Leicester City 31 56
4. West Ham 31 55
5. Chelsea 31 54
6. Liverpool 31 52
7. Tottenham 31 49
8. Everton 30 48
9. Arsenal 31 45
10. Leeds United 31 45
11. Aston Villa 30 44
12. Wolverhampton 31 38
13. Crystal Palace 31 38
14. Southampton 31 36
15. Brighton 31 33
16. Burnley 31 33
17. Newcastle 31 32
18. Fulham 32 26
19. West Bromwich 31 24
20. Sheffield United 31 14
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 30 67
2. Real Madrid 30 66
3. Barcelona 30 65
4. Sevilla 30 61
5. Real Sociedad 30 47
6. Real Betis 30 47
7. Villarreal 30 46
8. Granada 30 39
9. Levante 30 38
10. Celta de Vigo 30 37
11. Athletic Bilbao 30 37
12. Cádiz 30 35
13. Valencia 30 34
14. Osasuna 30 34
15. Getafe 30 30
16. Huesca 30 27
17. Real Valladolid 30 27
18. Elche 30 26
19. Deportivo Alaves 30 24
20. Eibar 30 23

Gelişmelerden Haberdar Olun

@