banner42

banner112

Radyo 16

Gıda krizi şekil değiştiriyor: Fiyatlardaki artışın bedeli ağır olacak

Bu yıl lojistik kaygıların tetiklediği gıda krizi 2023’te üretimdeki düşüş kaynaklı yeni bir krize dönüşebilir. Avrupa, ABD ve Brezilya’daki şiddetli kuraklıklar ve gübre fiyatlarındaki artış üretimi frenleyerek yeni bir gıda darboğazını tetikleyebilir.

Dünya 31.08.2022, 09:29
Gıda krizi şekil değiştiriyor: Fiyatlardaki artışın bedeli ağır olacak

Pandemi, Rusya’nın Ukrayna'yı işgali ve ardından gelen tedarik zinciri sorunları, tahıllardan yağa kadar tüm tarımsal emtia ürünlerinde fiyatları artırdı. Pandeminin patlamasıyla sevkiyatlarda başlayan aksama, her ikisi de dünyanın en büyük tahıl ihracatçılarından olan Rusya ve Ukrayna arasındaki savaşla derinleşti. Tahıl fiyatları şimdi de kuraklık, maliyetlerdeki artış, gübre piyasalarındaki sorunlardan ötürü üretim tarafında yaşanan sıkıntılarla karşı karşıya.

Geçen ay Ukrayna ve Rusya, BM ve Türkiye'nin arabuluculuğunda Ukrayna'nın Karadeniz'den tahıl ihracatını yeniden başlatmasıyla küresel gıda fiyatlarında geri çekilme yaşanmıştı. Ancak uzmanlara göre fiyatları yeniden yukarı itecek yeni bir döneme doğru yaklaşıyoruz. Zina, tarımsal üretimin lideri olan ABD, AB, Hindistan, Brezilya gibi bölgelerde yaşanan şiddetli kuraklık, üretim maliyetindeki artış ve fiyatı artın gübre kullanımının azalması üretimi frenleyebilir. Bu yıl yaşanan tedarik sorunları 2023’te ciddi bir arz sorununa dönüşebilir. Danışmanlık firması McKinsey bir sonraki gıda krizinin 2007-2008 ve 2010-2011 arasındakilerden daha kötü olabileceği uyarısı yapıyor.

TAHIL PİYASALARINDAKİ GÖRÜNÜM BOZULUYOR

 Ukrayna’da üretim düşüyor: Danışmanlık firması McKinsey hasat hacimlerinde keskin bir düşüş öngörüyor. Ukrayna'nın buğday gibi tahıl üretiminin bir sonraki hasat sezonunda yüzde 35 ila yüzde 45 düşeceğini tahmin ediyor. McKinsey'in tahminlerine göre, Ukrayna'nın hasadı bu yıl normal seviyelerin 30 ila 44 milyon ton altında olacak. McKinsey, "Bir sonraki ekim sezonunda, savaşın Ukrayna'daki ekim ve hasadı kesintiye uğratması ve Rusya, Brezilya ve diğer büyüyen ülkelerin üretimlerinin girdi maliyetindeki artıştan ötürü azalmasıyla arz büyük olasılıkla sıkılaşacak" uyarısı yaptı.

 Avrupa’da kuraklık mısırı yakıyor: Bu yılın mısır üretimi için tahmin ikinci kez düşürüldü. AB Komisyonu’na göre mısır üretimi son 7 yılın en düşük seviyesine inecek. Komisyon, 2022-23 sezonu için mısır üretim beklentisini bir ay önce açıkladığı 65.8 milyon tona göre yüzde 10 azaltarak 59.3 milyon tona çekti. 2022-23 sezonu için mısır ithalat tahminini 16.5 milyon tondan 20 milyon tona çıkaran AB Komisyonu, ihracat beklentisini de 5 milyon tondan 4 milyon tona düşürdü. Komisyon, ayçiçeği tohumu üretimi beklentisini ise 10.5 milyon tondan 9.9 milyon tona çekti.

 ABD’de mısır beklentisi zayıfladı: Danışmanlık hizmeti Pro Farmer, ABD’nin bu yıl mısır hasadının 2019’dan bu yana en düşük seviyeye ineceği tahmininde bulundu. Kuruluş, şiddetli kuraklık nedeniyle hasat tahminin 14.35 milyar kileden 13.75 milyar kileye indirdi.

 Brezilya'da soya ve şeker tehlikede: Ülkenin tarımsal GSYİH'si, 2022'nin ilk çeyreğinde, ülkenin güneyinde nadir görülen üç dipli La Nina'nın neden olduğu şiddetli kuraklık nedeniyle yüzde 8 azaldı. Ülkenin en güney eyaleti olan Rio Grande do Sul'da, geçen yılki toplam soya hasadının yüzde 56'sı kaybedildi. Mahsul kayıplarının derinleşeceği tahmin ediliyor. Ayrıca ülkenin güney bölgesindeki şeker üretiminin ağustosta yıllık yüzde 5 düşmesi bekleniyor.

 Hindistan buğday ve pirinci tetikliyor: Hükümet, buğday ve mızır arzına ilişkin endişelerin arttığı ortamda yüzde 100 kırılmış pirinç ihracatını kısıtlamayı düşünüyor. Hindistan, dünyadaki pirinç sevkiyatının yüzde 40'ından fazlasını gerçekleştiriyor. Ülkenin böyle bir adım atması pirinç fiyatlarını yükseltebilir. Hindistan ayrıca gıda güvenliğini gerekçe göstererek buğday unu ihracatını kısıtlama kararı aldı. Ukrayna ile Rusya arasındaki savaş nedeniyle küresel buğday tedarik zincirinde yaşanan kesintiler Hindistan buğdayına talebi artırdı. Hindistan'dan yapılan buğday unu ihracatı, Nisan-Temmuz 2022 döneminde geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 200 arttı. Geçtiğimiz hafta Hindistan iç piyasasında buğday fiyatları ton başına 306.71 dolara çıkmıştı.

MISIR VE SOYA FİYATI YÜKSELİYOR

Bu endişeler Chicago vadeli işlemlerde mısırın kile fiyatını 6 haftanın en yüksek seviyesi olan 6.75 dolara çıkardı. Mısırın fiyatı yurtdışı piyasalarda son 1 ayda yüzde 10’dan fazla arttı. Aynı şekilde soya fasulyesinin fiyatı ağustosta yüzde 10’dan fazla artarak kile başına 16 dolara dayandı. Buğday fiyatları, ekim ayından bu yana en düşük seviye oyan 7.3 dolardan toparlanarak 8 dolara yaklaştı. Trading Economics, buğday fiyatlarının bu çeyreğin sonunda 8.17 dolar olmasını, gelecek 12 içinde 9 doların üzerinde satılmasını bekliyor.

YENİ BİR GÜBRE ŞOKU YAŞANABİLİR

Yükselen gübre fiyatları tarım için risk oluşturmaya devam ediyor. Bloomberg'in Yeşil Pazarlar servisine göre, yaygın bir azotlu gübre olan üre fiyatları bir yıl öncesine göre iki katından fazla arttı. Sonuç olarak, dünyanın dört bir yanındaki çiftçiler daha az gübre kullanıyor. Uluslararası Gübre Derneği (IFA) daha yüksek fiyatla karşı karşıya kalan çiftçilerin gelecek sezon küresel gübre kullanımını yüzde 7'ye kadar azaltabileceği konusunda uyarıyor. Bu da tarımsal üretimi frenleme riski yaratıyor.

AVRUPA’DA 10 FABRİKADA ÜRETİM DÜŞTÜ YA DA DURDU

McKinsey raporunda, "Gübre kıtlığı ve gübre fiyatlarındaki yüksek fiyatların, Brezilya gibi büyük ölçüde gübre ithalatına bağlı olan ülkelerde de verimi düşürmesi bekleniyor. Bu, muhtemelen dünya pazarındaki tahıl hacmini daha da azaltacaktır” deniliyor. Sadece temmuz ayında Avrupa'da 10 gübre fabrikası üretimini düşürdü ya da kapandı. Danışmanlık firması CRU, bölgenin şu anda en az yüzde 25 oranında azalmış olan nitrojen kapasitesi miktarının daha da düşeceği uyarısı yapıyor. Gübre üreticileri Yara International , K+S, Borealisve Fertiglobe de yakın zamanda Avrupa genelinde daha fazla üretim kesintisi konusunda uyardılar. İngiltere'nin önde gelen gübre üreticilerinden CF Fertilisers UK, yüksek doğalgaz ve karbon fiyatları nedeniyle Billingham fabrikasında amonyum üretimini geçici olarak durduracağı duyurdu. Avrupa'da Group Azoty ve PKN Orlen'in Anwil fabrikasında da amonyum ve nitrojen üretimi yüksek doğal gaz fiyatları nedeniyle azaltılmış durumda.

DÜNYA

Yorumlar (0)
banner113
11°
kapalı
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Fenerbahçe 13 29
2. Galatasaray 13 27
3. Adana Demirspor 13 24
4. Konyaspor 14 24
5. Başakşehir 13 24
6. Kayserispor 14 23
7. Trabzonspor 13 23
8. Beşiktaş 13 22
9. Alanyaspor 14 17
10. Gaziantep FK 13 16
11. Antalyaspor 12 16
12. Giresunspor 13 15
13. Kasımpaşa 13 15
14. Hatayspor 13 14
15. Karagümrük 13 13
16. Ankaragücü 13 13
17. Sivasspor 14 11
18. İstanbulspor 13 8
19. Ümraniye 13 7
Takımlar O P
1. Eyüpspor 15 34
2. Rizespor 14 25
3. Pendikspor 14 25
4. Keçiörengücü 14 25
5. Boluspor 14 25
6. Samsunspor 14 24
7. Bodrumspor 14 22
8. Manisa FK 13 20
9. Sakaryaspor 15 19
10. Altay 14 18
11. Bandırmaspor 13 18
12. Adanaspor 14 17
13. Göztepe 13 17
14. Tuzlaspor 14 16
15. Erzurumspor 13 14
16. Altınordu 13 12
17. Ö.K Yeni Malatya 15 11
18. Gençlerbirliği 14 7
19. Denizlispor 14 6
Takımlar O P
1. Arsenal 14 37
2. M.City 14 32
3. Newcastle 15 30
4. Tottenham 15 29
5. M. United 14 26
6. Liverpool 14 22
7. Brighton 14 21
8. Chelsea 14 21
9. Fulham 15 19
10. Brentford 15 19
11. Crystal Palace 14 19
12. Aston Villa 15 18
13. Leicester City 15 17
14. Bournemouth 15 16
15. Leeds United 14 15
16. West Ham United 15 14
17. Everton 15 14
18. Nottingham Forest 15 13
19. Southampton 15 12
20. Wolves 15 10
Takımlar O P
1. Barcelona 14 37
2. Real Madrid 14 35
3. Real Sociedad 14 26
4. Athletic Bilbao 14 24
5. Atletico Madrid 14 24
6. Real Betis 14 24
7. Osasuna 14 23
8. Rayo Vallecano 14 22
9. Villarreal 14 21
10. Valencia 14 19
11. Mallorca 14 19
12. Real Valladolid 14 17
13. Girona 14 16
14. Almeria 14 16
15. Getafe 14 14
16. Espanyol 14 12
17. Celta Vigo 14 12
18. Sevilla 14 11
19. Cadiz 14 11
20. Elche 14 4

Gelişmelerden Haberdar Olun

@